Infekcije bakterijama i virusima najčešći su uzročnici pneumonije, iako se može pojaviti i infekcija drugim mikroorganizmima poput gljivica i atipičnih bakterija
Pneumonija – upala pluća česta je bolest dišnog sustava koju najčešće uzrokuju bakterije i virusi. Može se javiti u različitim oblicima, a simptomi uključuju kašalj, povišenu temperaturu i otežano disanje. O tome koji su najčešći uzročnici upale pluća, kako je prepoznati i koje vrste postoje, govori dr. Zlatko Majić, specijalist interne i hitne medicine te subspecijalist pulmologije u Internacionalnom Medicinskom Centru Priora.
Koji su najčešći uzročnici pneumonija?
– Pneumonija obuhvaća heterogene infektivne, upalne procese donjih dišnih putova i alveola pluća. Može se javiti kao jednostrana kada zahvaća manji ili veći dio plućnog tkiva jednog plućnog krila i/ili obostrana kada zahvaća oba plućna krila – dr. Zlatko Majić, specijalist interne i hitne medicine i subspecijalist pulmologije.
Infekcije bakterijama i virusima najčešći su uzročnici pneumonije, iako se može pojaviti i infekcija drugim mikroorganizmima poput gljivica i atipičnih bakterija.
Koje vrste upale pluća postoje?
Postoje različiti kriteriji podjele upale pluća, kod kliničara u praksi prihvaćena je etiološka podjela pneumonija, odnosno prema uzročniku:
– bakterijska, gdje je u 50 posto slučajeva uzročnik Streptococcus pneumoniae
– virusna, koja kod odraslih osoba čini trećinu slučajeva pneumonije, gripa ostaje najčešći uzrok virusne pneumonije
– atipična, gdje su najčešći uzročnik Mycoplasma pneumoniae te Chlamydophila pneumoniae i Legionella pneumophila.
Po radiološkom nalazu, pak, pneumonije se dijele na lobarnu, bronhopneumoniju i intersticijsku pneumoniju.
Kako prepoznati upalu pluća?
– Klinički se pneumonija najčešće ispoljava simptomima produktivnog kašalja – kašalj i iskašljavanje gnojnog sadržaja, zatim vrućice, drhtanja, pomanjkanja daha, oštre ili kod dubljeg disanja probadajući boli u prsima te ubrzanog disanja – navodi dr. Majić.
Koja je razlika između bakterijske i virusne pneumonije?
Najvažnije razlike između bakterijske (tipične) i virusne (atipične) pneumonije očituju se u brzini razvoja bolesti, vrsti kašlja, laboratorijskim nalazima te načinu liječenja.
Bakterijska pneumonija počinje naglo i iznenada, često s drhtavicom i tresavicom. Karakteriziraju je visoka opća temperatura, često iznad 38,5 °C ili 39 °C. Kašalj je produktivan s iskašljavanjem gustog, gnojnog, žućkastog ili zelenkastog sekreta. Prate ju intenzivna i oštra bol u prsima koja se pojačava pri dubokom disanju. Značajno je povišen CRP, često iznad 50 mg/L, a povišeni su i leukociti. Što se RTG snimke tiče, promjene su obično lokalizirane na jednom plućnom krilu. Bakterijska pneumonija liječi se antibioticima kao što su penicilini i makrolidi.
Kod virusne pneumonije početak bolesti je postupan i spor, razvija se kroz nekoliko dana. Temperatura je blago poviše do umjerena, a kašalj je suhi, nadražajni, bez znatnog iskašljavanja sluzi. Simptomi su slični gripi: bolovi u mišićima i zglobovima, glavobolja, opća slabost. Uredan je ili blago povišen CRP. Na RTG snimku su promjene difuzne i zahvaćaju oba plućna krila. Terapija je simptomatska, a uključuje odmor, hidraciju i antipiretike, ili antiviralne lijekove.
Što ako se upala pluća ne prepozna na vrijeme?
– Ponekad virusna pneumonija može oslabiti imunološki sustav i dovesti do sekundarne bakterijske infekcije. Zbog toga je točnu dijagnozu i razlikovanje nemoguće postaviti isključivo na temelju simptoma, već su ključni pregled liječnika stetoskopom, analiza krvi i radiološko snimanje pluća – zaključuje dr. Zlatko Majić.
